CHUYỆN XÃ HỘI (8)

NHỮNG MỎ VÀNG LỘ THIÊN

LỚN TRÊN THẾ GIỚI

Theo đánh giá của các chuyên gia địa chất, những mỏ vàng lộ thiên lớn trên khắp thế giới sẽ cung cấp hàng nghìn tấn vàng ra thị trường.

H1: Super Pit là mỏ vàng lộ thiên lớn nhất Australia. Lớp trên của mỏ hầu hết là đá. Để tìm vàng, công nhân phải đào sâu xuống lớp bên dưới.

H2: Mỏ vàng Super Pit rộng gần 2km, dài hơn 3km và sâu hơn 600m. Mỏ vàng hoạt động cả ngày lẫn đêm, 365 ngày trong năm.

H3: Zijinshan mỏ vàng lộ thiên lớn nhất Trung Quốc, Zijinshan nằm ở quận Shanghang, tỉnh Phúc Kiến. Mỏ bắt đầu hoạt động vào năm 1993, đến nay mỏ đã khai thác hơn 150 tấn quặng vàng.

H4: Sản lượng vàng của mỏ Zijinshan chiếm khoảng 41,4 % tổng sản lượng của Trung Quốc.

H5: Mỏ vàng Cortez nằm tại bang Nevada, Mỹ thuộc quyền sở hữu của tập đoàn Barrick Gold. Sử dụng tới 4.000 công nhân, dự kiến đến năm 2020 công ty Barrick khai thác khoảng 300. 000 ounces vàng mỗi năm, thu về 153 triệu USD.

H6: Nằm ở độ cao 4500 mét so với mực nước biển, mỏ Yanacocha ở phía bắc Peru là mỏ vàng lớn nhất tại Mỹ Latin. Yanacocha bao gồm 5 hầm mỏ lộ thiên, bắt đầu khai thác từ tháng 8/1993..

H7: Thuộc bang Nevada, Mỹ mỏ vàng Carlin-Nevada Complex cung cấp ra thị trường thế giới khoảng hơn 1 triệu ounce mỗi năm.

H8: Nằm trên địa phận của Quốc gia Độc lập Papua New Guinea, mỏ vàng Lihir bắt đầu khai thác từ năm 1997. Năm 2010, mỏ này cho sản lượng trên 790.000 ounce vàng. 0

H9: Mỏ vàng Peñasquinto là mỏ vàng lớn nhất Mexico, cũng là mỏ bạc lớn thứ 5 trên thế giới.

H10: Được phát hiện tại sa mạc Kyzyl Kum của Uzbekistan vào năm 1958, mỏ vàng Muruntau bắt đầu hoạt động từ năm 1967. Các nhà địa chất cho rằng, mỏ Muruntau có thể cho 2.500 đên 5.300 tấn vàng. (theo Kiến Thức)

Lan Hương chuyển tiếp

PHONG TỤC RỢN NGƯỜI

PHƠI… XÁC CHẾT TRONG LỒNG TRE

Thay vì chôn cất hay hỏa táng, người dân tại ngôi làng Trunyan xa xôi trên đảo Bali, Indonesia đã phơi xác chết trong các lồng trẻ để tự phân hủy.

H1: Tại ngôi làng Trunyan, thuộc đảo Bali xa xôi của Indonesia, người dân ở đây có tập tục vô cùng kỳ lạ, đầy ám ảnh. Khi một người trong làng qua đời, họ sẽ vận chuyển thi hài bằng thuyền qua hồ Batur đến khu nghĩa địa Trunyan để… phơi xác.

H2: Trunyan là ngôi làng duy nhất trên đảo Bali có này. Chỉ những người đã kết hôn khi qua đời mới được “vinh danh” theo kiểu này, còn những người chưa lập gia đình sẽ được chôn cất tại một khu nghĩa địa riêng khác gần làng.

H3: Xác người chết sẽ được mang đến nghĩa địa này bằng thuyền, được tắm rửa sạch sẽ bằng nước mưa, mặc quần áo để lộ phần đầu và đặt trong các lồng tre, phơi dưới ánh nắng nóng nực ở Bali.

H4: Những xác chết trong lồng được đặt gần gốc cây Taru Menyan – một loại cây đặc biệt, tỏa ra mùi hương có thể lấn át được mùi tử khí nồng nặc trong nghĩa địa.

H5: Khi các xác chết được phân hủy hoàn toàn, người dân sẽ “cải mộ” bằng cách lấy phần sọ người chết, đặt lên bàn thờ đá dưới gốc cây linh thiêng trong nghĩa địa. Phần xương còn lại sẽ được lấy ra khỏi lồng, nhường chỗ cho một người quá cố khác.

H6: Thông thường, chỉ những người đàn ông mới được phép đến khu nghĩa địa ám ảnh này. Họ cũng là người thay quần áo, tắm rửa xác chết và “cải mộ” mỗi khi có người mới qua đời.

H7: Nếu những phụ nữ trong làng cố tình đến đây, người ta tin rằng, ngôi làng Trunyan sẽ phải hứng chịu những thảm họa kinh hoàng của thiên nhiên như động đất, núi lửa.

H8: Tập tục phơi xác người chết ở Bali cũng có nét tương đồng với tục đào xác người chết, tắm rửa và đưa về thăm nhà của bộ tộc Toraja ở khu vực phía nam Sulawesi, Indonesia.

H9: Hai tập tục kinh hãi này đều nhằm tôn vinh những người qua đời, thể hiện lòng biết ơn, tình yêu lòng tôn kính với tổ tiên của mình.

H10: Ở Bali, không chỉ phơi xác người quá cố để tôn vinh, cư dân ở đây còn có những lễ hội truyền thống kỳ lạ như Brutuk.

H11: Lễ hội Brutuk thường kéo dài 3 ngày liên tiếp, bắt đầu từ trưa đến 5 giờ chiều. Chỉ thanh niên trai tráng mới được tham gia lễ hội này, họ phải tự nhốt mình “làm sạch” bản thân trong 42 ngày, trước khi được bắt đầu.

H12: Thanh niên sẽ quấn lá chuối khô lên người, chạy quanh đền để tôn vinh linh vật truyền thống là sư tử Barong. (theo Việt Báo)

Xuân Mai chuyển tiếp

4 PHÁT MINH “KHÔNG TỐN 1 XU”

NHƯNG CÓ Ý NGHĨA VỚI NGƯỜI NGHÈO

Đó là những giải pháp giúp cuộc sống của người nghèo trở nên tuyệt vời hơn rất nhiều.

Một ngày thức dậy, bạn bỗng thấy chán nản vì cuộc sống này. Chán vì áp lực thi cử, chán vì áp lực công việc hay chán vì người bạn thích tự nhiên lại có người yêu ? Nói chung, cái cảm giác chán cả thế giới này chắc nhiều người đã từng trải ít nhất một lần trong đời.

Nhưng từ từ đã nào. Ít ra bạn còn được đi học, được đi làm, có một người để thích, có một ngôi nhà đủ tiện nghi để về, ấy là bạn đã may mắn hơn hàng triệu người trên Trái đất này rồi.

Trên thế giới, có những nơi người ta không biết đến điện là gì, phải đi bộ hàng chục km chỉ để mang về một xô nước sạch, hay sống trong những nơi ánh sáng chẳng thể chạm đến dù đang ở giữa ban trưa. Việc xóa đói giảm nghèo là vấn đề khó khăn, cần một lộ trình dài hơi. Tuy nhiên, nhiều nhà phát minh đã đưa ra những ý tưởng đơn giản mà rất thiết thực, biến cuộc sống của những mảnh đời thiếu thốn đỡ vất vả, trở nên dễ chịu hơn rất nhiều lần.

1/- Những chiếc đèn làm từ vỏ chai : Nhiều nơi trên thế giới không có điện – điều này chắc ai cũng biết. Khu vực Sitio Maligaya tại Philippines là một nơi như vậy. Nhưng nơi đây không những thiếu điện, mà có những khu nhà ổ chuột được xây dựng rất sát nhau, sát đến mức ánh sáng không thể chạm đến dù đang ở giữa ban ngày ban mặt.

Để giải quyết chuyện này, một nhóm sinh viên của Viện công nghệ Massachusetts – MIT (Mỹ) – đã phát triển một dự án rất tuyệt vời : tạo ra những chiếc đèn tận dụng năng lượng Mặt trời bằng chai nhựa.

Dự án mang tên : A liter of Light – 1 lít ánh sáng. Ý tưởng rất đơn giản: vận dụng nguyên lý khúc xạ ánh sáng. Khi ánh sáng tiếp xúc với một bề mặt phân cách giữa hai môi trường có chiết suất khác nhau, nó sẽ đổi hướng.

Nếu như đục một lỗ trên trần nhà, ánh Mặt trời sẽ chỉ chiếu sáng được một góc. Trong khi đó, chỉ cần lắp thêm một chiếc chai nhựa chứa nước bên trong, ánh sáng sẽ được khúc xạ ra nhiều phía, biến chiếc chai nhựa rẻ tiền thành một cái đèn Mặt trời đúng nghĩa.

Theo tính toán, những chiếc đèn chai rẻ tiền này có thể chiếu sáng tới 10 tháng một năm, với công suất tương đương bóng đèn 60W. Cũng nhờ vậy, sáng kiến này đã được đất nước Philippines nhân rộng bằng dự án “Một lít ánh sáng”, lắp đặt hơn 10.000 chiếc đèn chai, mang lại nguồn năng lượng bền vững cho cộng đồng nghèo ở Manila và các tỉnh lân cận.

2/. Thùng phuy Hippo Water Roller – biến 9 tiếng đi lấy nước thảm họa trở nên thật dễ dàng : Hiện nay trên thế giới có hàng trăm triệu người không được tiếp xúc với nước sạch, nhất là tại các quốc gia đang phát triển thuộc châu Phi.

Để tồn tại, phụ nữ và trẻ em buộc phải lấy nước theo cách truyền thống: họ di chuyển quãng đường dài hàng chục km mỗi ngày, đội lên đầu cái xô đựng 20 lít nước. Đọc đến đây, chắc bạn cũng hiểu được công việc này tốn nhiều thời gian và công sức thế nào rồi đúng không.

Mỗi ngày họ phải tốn từ 3 đến 9h đồng hồ chỉ để đi lấy nước. Hơn nữa, việc đội tới 20 cân nước lên đầu ngày này qua ngày khác có khả năng gây tổn thương đến cột sống và đốt sống cổ. Để giải quyết chuyện này, các nhà khoa học châu Phi đã đưa ra một ý tưởng vô cùng thiết thực. Đó là một thiết bị rất đơn giản, gồm một thùng phuy đựng được 90l nước, gắn vào một trục thép, biến thùng nước trở thành bánh xe.

Thiết bị không những giúp người dân tiết kiệm được thời gian và công sức, mà còn giúp lượng nước mang về đảm bảo được vệ sinh trong quá trình vận chuyển. Vòng đời của một chiếc thùng là 5-7 năm, đem lại hiệu quả cực cao.

3/. Đèn chạy bằng muối và nước : Ý tưởng về một chiếc đèn chạy bằng muối và nước được đưa ra tại một số vùng biển thuộc Philippines, nơi có những khu dân cư không được tiếp xúc với điện. Vậy là Salt ra đời. Salt là một chiếc đèn, và thứ nó dùng để chạy không phải là điện, mà là muối – đúng như tên gọi của nó – và một cốc nước.

Nguyên lý vận hành của Salt thì không được đơn giản như cách sử dụng. Bên trong Salt là một pin mạ điện. Pin này sẽ kích hoạt khi nước muối đổ vào, vì dung dịch này có thể sử dụng như một chất điện phân.

Theo Aisa Mijeno, nhà phát minh ra Salt, thì chiếc đèn này có thể sáng trong vòng 8 tiếng đồng hồ. Dự tính trong năm 2016, tổ chức của Mijeno sẽ cung cấp 600 chiếc đèn Salt cho những người dân Philippines sử dụng, sau đó sản xuất hàng loạt để bán ra toàn thế giới.

4/- Điều hòa giải cứu mùa hè từ chai nhựa : Tại Bangladesh, hơn 70% hộ dân không biết điện là gì. Và để nâng tầm thảm họa, cũng 70% người dân ở đây đang sống trong những ngôi nhà lợp bằng mái tôn. Hệ quả là thường xuyên trong mùa hè, nhiệt độ phòng tại quốc gia này chạm ngưỡng… 45 độ C.

Để giải quyết chuyện này, một công ty quảng cáo tên Grey Dhaka, cùng các tình nguyện viên đã đưa ra một ý tưởng về một chiếc “điều hòa” – đúng hơn là máy làm mát – không cần dùng đến điện, với tên gọi Eco-Cooler.

Eco-Cooler thực ra có cấu tạo rất đơn giản: những chai nhựa đã qua sử dụng được cắt làm đôi, gắn lên một tấm bảng. Sau đó, áp nguyên tấm bảng vào cửa sổ là xong! Chúng ta đã có một máy điều hòa không cần điện mà lại cực kỳ thân thiện với môi trường.

Yên Huỳnh chuyển tiếp

VÌ SAO NGƯỜI XƯA GỌI

HOA MẪU ĐƠN LÀ

“QUỐC SẮC THIÊN HƯƠNG” ?

Hoa mẫu đơn đóa lớn rực rỡ lạ thường, hương thơm áp đảo mọi loài hoa khác. Vì vậy người ta còn gọi là “bách hoa vương”.

Mẫu đơn là loài hoa cảnh có lịch sử phát triển lâu đời, có nhiều chủng loại. Trong “Hoa kính” có ghi lại 131 loài, trong “Quần phương phả” ghi có hơn 180 loài, còn trong cuốn “Bặc Châu mẫu đơn biểu” của Bạch Phụng Tường người đời Minh đã liệt kê ra 269 loại, chia thành 6 loại lớn là: thần phẩm, danh phẩm, linh phẩm, dật phẩm, năng phẩm, cụ phẩm. Người xưa cho rằng loài mẫu đơn có vị trí cao nhất là hai loài có màu vàng và tím, gọi là “diêu hàng ngụy tử”. Hoa mẫu đơn nở rất lâu khoảng 20 ngày mới tàn, từ đầu tháng 4 đến thượng tuần tháng 5.

Một danh xưng khác của mẫu đơn là “hoa phú quý”, bắt nguồn từ câu “mẫu đơn, hoa phú quý” trong cuốn “Ái liên thuyếtcủa Chi Đôn Di đời Tống. “Lạc Dương mẫu đơn giáp thiên hạ” (hoa mẫu đơn ở Lạc Dương đứng đầu trong thiên hạ), dường như đó đã là câu nói mọi cửa miệng của mọi người. Vì vậy mẫu đơn còn được gọi là hoa Lạc Dương.

Lạc Dương là thủ phủ ở thời Tống, rất trù phú giàu có. Lạc Dương ở thời đó, cứ mỗi khi mùa hoa tới, người trong khắp cả nước lại kéo tới ngắm mẫu đơn, làm thơ về mẫu đơn, cảnh tượng vô cùng sôi động. Cho nên cứ mỗi mùa mẫu đơn nở, cả thành phố Lạc Dương dường như đắm chìm trong bộ áo rực rỡ khiến cho ai bước chân qua đây đều say đắm ngây ngất.

Vậy tại sao cổ nhân lại gọi mẫu đơn là “quốc sắc thiên hương” ?

Theo ghi chép trong ‘Tùng Song tạp lục’ của Lý Tuấn đời Đường, Trình Tu Kỷ người Kỷ Châu thời nhà Đường là một họa sĩ nổi tiếng được vua Đường Văn Tông trọng dụng. Ông theo học vẽ của họa sĩ nổi tiếng Chu Phưởng Tập rất nhiều năm, và đã học được những bí quyết tinh xảo về hội họa. Trình Tu Kỷ đặc biệt có tài vẽ tranh sơn thủy, trúc, đá và hoa cỏ chim muông, nhân vật… nên được mời vào cung làm họa sĩ trong cung đình.

Có một lần vào cuối mùa xuân, khi vua Đường Văn Tông cùng Dương Phi đang thưởng hoa. Văn Tông liền hỏi Tu Kỷ: “Hiện nay trong kinh thành bài thơ vịnh mẫu đơn nào là hay nhất, đó là bài thơ của ai?”. Trình Tu Kỷ tâu rằng câu thơ “Quốc sắc triêu hàm tửu, thiên hương dạ nhiễm y” (sắc nước thấm rượu sáng, hương trời nhuốm áo đêm), của Lý Chính Phong là nổi tiếng nhất. Từ đó, mẫu đơn đã có một danh xưng rất hay là “quốc sắc thiên hương”.

Hai câu thơ này miêu tả một cách tinh tế và sinh động về tư chất của hoa. Dùng “thiên hương” để nói về hương thơm như hương khí từ trên tiên giới truyền xuống nhân gian của mẫu đơn. Dùng “quốc sắc” để ví sự mềm mại, hấp dẫn, đáng yêu của hoa cũng giống như gò má ửng hồng e lệ của người con gái khi uống rượu say. Quả thật tư chất hương thơm và hình dáng mềm mại của mẫu đơn đúng là toát lên những điều đó. Đây cũng là lý do sau này mẫu đơn được mệnh danh bằng danh xưng tao nhã “quốc sắc thiên hương”.

Theo “Thần nông bản thảo kinh“, từ thời kỳ Tần Hán nhờ những đặc tính y học tuyệt vời, mẫu đơn được xem như một loại dược thảo chữa bệnh và mang ý nghĩa “sự e lệ” .

Sẽ là thiếu sót nếu không kể đến những khả năng kỳ diệu lạ thường của cây hoa mà người ta đã lưu truyền trong dân gian. Dược tính của mẫu đơn chủ yếu ở rễ và hạt. Rễ cây có tính kháng sinh, giúp giảm đau, trị bỏng, làm giảm huyết áp, giúp trẻ mọc răng, chữa bệnh vàng da, dị ứng, thận…Hạt hoa từng được xem như một loại gia vị thông dụng.

Tập tục một số nơi còn tin rằng nếu đeo một vòng cổ kết bằng hạt mẫu đơn, bạn sẽ tránh được các bệnh như hủi, động kinh, mất trí và nó còn xua tan những cơn ác mộng, như một lá bùa hộ mạng bảo vệ người ta chống lại ma quỷ hay những thế lực của bóng đêm.

Vào thời Nam Bắc triều, họa sĩ nổi tiếng thời Bắc Tề có tên Dương Tử Hoa bắt đầu đưa mẫu đơn vào tác phẩm của mình, cũng từ đó mẫu đơn chính thức xuất hiện trong các tác phẩm hội họa nghệ thuật. Đến thời đại nhà Tùy, Tùy Dưỡng Đế đã cho trồng mẫu đơn trong Tây uyển của mình ở thành Lạc Dương, cũng từ đó mẫu đơn bước vào vườn thượng uyển của hoàng gia, nâng cao giá trị chiêm ngưỡng vốn có của mình.

Bách tính triều đại nhà Đường rất yêu thích hoa mẫu đơn. Mẫu đơn không chỉ xuất hiện trong các tác phẩm hội họa, người dân coi hoa là biểu tượng của sự hưng thịnh nên ai cũng yêu thích trồng và chăm sóc mẫu đơn trong vườn nhà. Trong bài thơ “Thưởng mẫu đơn”, Lưu Vũ Tích nhà thơ đời Đường có viết: “Duy hữu mẫu đan chân quốc sắc. Hoa khai thì tiết động kinh thành“, tạm dịch: Duy chỉ có hoa mẫu đơn thật sự là quốc sắc, thời gian khi hoa nở kinh động tới khắp cả kinh thành.

Trong bài thơ “Mẫu đan phương”, Bạch Cư Dị viết: “Hoa khai hoa lạc nhị thập nhật. Nhất thành chi nhân giai nhược cuồng“. Tạm dịch: Thời gian mẫu đơn nở rồi tàn chỉ trong hai mươi ngày, dường như người dân trong thành thưởng hoa ngưỡng mộ tới mê hoặc.

Đến triều đại nhà Tống ngoài xuất hiện trong các tác phẩm thơ ca và hội họa, còn bắt đầu xuất hiện những loại sách chuyên viết nghiên cứu và ghi chép về hoa mẫu đơn. Ví dụ như cuốn “Lạc Dương mẫu đơn ký” của Âu Dương Tu, “Thiên bành mẫu đơn phổ” của Long Du…

Đến đời nhà Minh, mặc dù đã dời kinh đô về Bắc Kinh, mẫu đơn vẫn đặc biệt được trồng trong “Kỳ dược tự“, và cũng được lựa chọn nghiên cứu trong các cuốn sách “Mẫu đơn hoa phổ“, “Bặc Châu mẫu đơn sử“. Lúc này An Huy là địa phương trồng mẫu đơn nổi tiếng trong nước.

Mẫu đơn chính thức trở thành quốc hoa vào thời nhà Thanh, và cũng xuất hiện trong các tác phẩm nổi tiếng chuyên nghiên cứu viết về mẫu đơn như “Tào Châu mẫu đơn phổ” và “Quảng quần phương phổ”.

Mẫu đơn đã hấp dẫn mọi người bởi tư chất đặc biệt của mình, cũng dần dần đi sâu vào quan niệm của mọi người, trở thành biểu tượng của may mắn. Nếu danh xưng “quốc sắc thiên hương” của mẫu đơn xuất phát từ vẻ đẹp đặc biệt của nó, thì ngụ ý trong cách gọi “hoa vương”, “phú quý hoa” đã vượt khỏi giới hạn thẩm mỹ. Các nhân văn nho sĩ thường lấy mẫu đơn đặt tên cho vường hoa, thư phòng của mình, như Chu Tất Đại thời Tống có “Thiên Hương Đường”, Chu Vương thời Minh có “Quốc Sắc Viên”. Phụ nữ đời Đường thường  cài mẫu đơn lên tóc để làm đẹp.

Mỹ Nhàn chuyển tiếp

Phải bằng hai mày

Làng kia có một viên lí trưởng nổi tiếng xử kiện giỏi – Một hôm nọ, Cải với Ngô đánh nhau, rồi mang nhau đi kiện. Cải sợ kém thế, lót trước cho thầy lí năm đồng. Ngô biện chè lá những mười đồng. Khi xử kiện, thầy lí nói :

– Thằng Cải đánh thằng Ngô đau hơn, phạt một chục roi.

Cải vội xòe năm ngón tay, ngẩng mặt nhìn thầy lí, khẽ bẩm :

– Xin xét lại, lẽ phải về con mà !

Thầy lí cũng xòe năm ngón tai trái up lên trên năm ngón tay mặt, nói :

– Tao biết mày phải… nhưng nó lại phải… bằng hai mày !

Phòng ngừa

Bài tập làm văn của Vôva chỉ viết mỗi một dòng : “Cô ơi, em yêu cô! ”.

Cô giáo đọc xong rồi viết lại : “Nhưng mà cô không thích trẻ con”.

Vôva lại viết tiếp : “Cô đừng lo, chúng ta sẽ phòng ngừa đàng hoàng chứ” !!!

Lan caysu chuyển tiếp

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: